Milletlerarası Karma Sözleşmelerde Objektif Akit Statüsü
ÖNSÖZ III
İÇİNDEKİLER V
KISALTMALAR LİSTESİ XIII
GİRİŞ
I. MİLLETLERARASI KARMA SÖZLEŞME KAVRAMI 1
II. KARMA SÖZLEŞMELERİN TABİ OLDUĞU HÜKÜMLER SORUNU 2
III. MİLLETLERARASI KARMA SÖZLEŞMELERE UYGULANACAK HUKUK SORUNU 3
IV. ÇALIŞMANIN AMACI, KAPSAMI VE ELE ALINIŞ BİÇİMİ 5
A. KONUNUN ÖNEMİ VE ARAŞTIRMA PROBLEMİ 5
B. ÇALIŞMANIN AMACI, KAPSAMI VE YÖNTEMİ 6
BİRİNCİ BÖLÜM
KARMA SÖZLEŞMELERİN HUKUKİ NİTELİĞİ VE
TABİ OLDUKLARI HÜKÜMLER
I. TÜRK HUKUKUNDA SÖZLEŞME SERBESTİSİ VE SÖZLEŞME TİPLERİ ARASINDAKİ İLİŞKİ 9
A. SÖZLEŞME SERBESTİSİ VE KANUNİ SÖZLEŞME TİPLERİ 9
1. Türk Borçlar Kanunu’nda Genel ve Özel Hükümler Sistemi 9
2. Sözleşme Özgürlüğü ile Kanuni Sözleşme Tipleri Arasındaki İlişki 10
B. TÜRK HUKUKUNDA İSİMSİZ SÖZLEŞMELERİN GEÇERLİLİĞİ VE HUKUKİ DAYANAĞI 11
1. İsimsiz Sözleşme Kavramı ve Karma Sözleşmelerin Tanımı 11
a. Sözleşme Özgürlüğünün Tarihsel Gelişimi ve Kanuni Tip Sistemi 12
i. Roma Hukukunda Sözleşme Tipleri ve Tip Zorunluluğu 12
ii. Doğal Hukuk Öğretisi ve Sözleşme Özgürlüğünün Gelişimi 13
iii. Sözleşme Tiplerinin Sözleşme Serbestisine Etkisi 13
b. Türk Hukukunda Sözleşme Özgürlüğünün Dayanağı ve Sınırları 14
i. Anayasal Güvence ve Borçlar Hukukundaki Görünümü 14
ii. Sözleşme Özgürlüğünün Kanuni Sınırları 15
iii. Sözleşme Özgürlüğü, Sözleşme Adaleti ve Karma Sözleşmeler 16
2. İsimli ve İsimsiz Sözleşmelerin Ayırtedici Unsurları 16
a. Sözleşmenin Unsurları ve Sözleşme Tipinin Belirlenmesi 17
b. İsimsiz Sözleşmelerin Türleri ve Sui Generis Sözleşmeler 18
c. İsimli ve İsimsiz Sözleşmeler Ayrımının Karma Sözleşmeler Bakımından Önemi 19
3. Kanuni Sözleşme Tiplerine İlişkin Hükümlerin İşlevi 20
C. KARMA SÖZLEŞMELERİN KAVRAMSAL ÇERÇEVESİ VE HUKUKİ NİTELİĞİ 21
1. Karma Sözleşmelerin Tanımı 21
2. Karma Sözleşmelerin Sözleşmeler Hukukundaki Konumu 21
3. Karma Sözleşmenin Özellikleri 24
a. Hukuki İşlemin Tekliği 24
b. Farklı Sözleşme Tiplerine Ait Unsurları İçermesi 25
c. Karma Sözleşmelerin Sınırları 25
4. Karma Sözleşmelere Benzer Sözleşmeler 27
a. Sözleşme Bağlantıları 27
b. Birleşik Sözleşmeler 27
c. Kendine Özgü (Sui Generis) Sözleşmeler 28
d. Farklı Yan Edimli Sözleşmeler 30
i. Kavram, Yan Edim-Ana Edim Ayrımı 30
ii. Hukuki Nitelik ve Uygulanacak Hükümler 31
D. KARMA SÖZLEŞME TÜRÜNE GÖRE UYGULANACAK MADDİ HUKUK HÜKÜMLERİNİN BELİRLENMESİ 33
1. Kombine Sözleşmeler (Tip Bağdaştırma Sözleşmeleri) 33
a. Konuk Kabul Sözleşmeleri 34
b. Uzaktan Eğitim Sözleşmeleri 35
c. Hastaneye Kabul Sözleşmeleri 36
d. Kombine Sözleşmelere Uygulanacak Hükümlerin Belirlenmesi 37
2. Farklı Tipte Karşı Edimli Sözleşme / Çift Tipli Karma Sözleşme 39
a. Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi 39
i. Sözleşmenin Niteliği ve Uygulanacak Hükümlerin Genel Çerçevesi 39
ii. Şekle İlişkin Sorunlar 40
iii. Sözleşmenin Sona Ermesine İlişkin Sorunlar 41
iv. Uygulanacak Hükümlerin Belirlenmesine İlişkin Değerlendirmemiz 42
b. Kapıcılık Sözleşmeleri 44
c. Lojman Tahsisli İş Görme Sözleşmeleri 45
i. Sözleşmenin Hukuki Niteliği 45
ii. Uygulanacak Hükümlerin Belirlenmesi 45
iii. İş İlişkisinin Sona Ermesi ve Konutun Tahliyesi 46
3. Tip Birleşim Sözleşmeleri 48
a. Karma Bağışlamanın Unsurları 48
b. Karma Bağışlamada Uygulanacak Hükümlerin Belirlenmesi 49
II. KARMA SÖZLEŞMELERİN TABİ OLDUĞU HÜKÜMLER 50
A. KANUNİ DÜZENLEMELERİN ROLÜ 50
1. Sözleşme Tiplerinin Kanuni Düzenlemeler Karşısındaki Konumu 50
2. Karşılaştırmalı Hukukta Karma Sözleşmelere Uygulanacak Hükümlerin Belirlenmesi 51
B. KARMA SÖZLEŞMELERİN YORUMLANMASI 52
1. Karma Sözleşmelerin Yorumuna İlişkin Genel Esaslar 52
a. Tarafların Gerçek ve Ortak İradelerinin Dikkate Alınması 52
b. Sistematik Yorum ve Sözleşmenin Bütününün Değerlendirilmesi 54
c. Açıklayıcı Yorum ve Tamamlayıcı Yorum Ayrımı 54
d. Sözleşme Metninin Yorumdaki Önemi 55
e. Sözleşmenin Yorumunda Örf ve Âdetin Önemi 57
C. KARMA SÖZLEŞMELERDE BOŞLUK DOLDURMA 57
1. Karma Sözleşmelerde Sözleşme Boşluğunun Doldurulması ve Uygulanacak Hükümlerin Belirlenmesi 57
a. Sözleşme Boşluğunun Tespiti ve Tamamlanması 57
b. Sözleşme Boşluğunun Doldurulma Yöntemleri 59
c. Karma Sözleşmelerde Boşluk Doldurma ile Uygulanacak Hükümlerin Belirlenmesi Arasındaki İlişki 60
2. Karma Sözleşmelere Uygulanacak Hükümlerin Belirlenmesine İlişkin Teoriler 60
a. Soğurma Teorisi (Absorptionstheorie) 61
b. Kombinasyon Teorisi (Kombinationstheorie) 62
c. Kıyasen Uygulama Teorisi (Analogie) 63
d. Yaratma Teorisi (Kreationstheorie) 64
3. Teorilerin Değerlendirilmesi ve Karma Sözleşmeler Bakımından Uygun Yöntemin Belirlenmesi 65
a. Soğurma, Kombinasyon ve Kıyasen Uygulama Teorilerinin Değerlendirilmesi 65
b. Karma Sözleşmenin Yapısına Göre Uygulanacak Yöntemin Belirlenmesi 66
c. Esnek Yöntem ve Hukuki Güvenlik Arasındaki Denge 67
D. MAHKEME İÇTİHATLARINDA KARMA SÖZLEŞMELERE UYGULANACAK HÜKÜMLERİN BELİRLENMESİ 68
1. Alman Federal Mahkemesi İçtihatları 68
2. İsviçre Federal Mahkemesi İçtihatları 69
3. Yargıtay Uygulaması 71
4. Değerlendirmemiz 73
İKİNCİ BÖLÜM
KANUNLAR İHTİLAFI HUKUKUNDA
SÖZLEŞMEYE UYGULANACAK HUKUK
I. TÜRK HUKUKUNDA YABANCILIK UNSURU İÇEREN SÖZLEŞMELERE UYGULANACAK HUKUK 75
A. TÜRK HUKUKUNDA AKİT STATÜSÜNE İLİŞKİN BAĞLAMA KURALI 75
1. MÖHUK m. 24’ün Gelişimi ve Karşılaştırmalı Hukuktaki Kaynakları 75
2. MÖHUK m. 24’ün Sistematiği 76
3. MÖHUK m. 24’ün Hazırlanmasında Karşılaştırmalı Hukukun Etkisi 77
4. Sözleşmeyle En Sıkı İlişkili Hukuk ve Karakteristik Edim 78
5. Hukuk Seçiminin Objektif Bağlama Kuralına Başvurulmasındaki İşlevi 79
6. Objektif Akit Statüsünün Belirlenmesinde Karakteristik Edim ve En Sıkı İlişkili Hukuk 79
B. TÜRK KANUNLAR İHTİLAFI HUKUKUNDA HUKUK SEÇİMİ 80
1. İrade Serbestisinin Milletlerarası Özel Hukuktaki Görünümü 80
2. Kanunlar İhtilafı Hukukunda Taraf Muhtariyetinin Hukuki Temeli ve İşlevi 81
3. Maddi Hukuktaki İrade Muhtariyeti ile Kanunlar İhtilafı Hukukundaki İrade Muhtariyetinin Ayrılması 82
a. İçerik Bakımından Farklılık 82
b. Hukuki İlişkinin Yabancılık Unsuru Taşıması Bakımından Farklılık 83
c. İrade Serbestisinin Sınırları Bakımından Farklar 83
4. Hukuk Seçiminin Mahiyeti 85
a. Seçilen hukuk ile sözleşme arasında irtibat 86
b. Hukuk Seçiminin Zaman Bakımından Etkisi 86
c. Hukuk Seçimi Anlaşmasının Şekil Bakımından Geçerliliği 87
5. MÖHUK m. 24 Çerçevesinde Hukuk Seçimi Türleri 87
a. Açık Hukuk Seçimi 87
b. Kısmî Hukuk Seçimi (Sübjektif Dépéçage) 88
i. Kavram ve Hukuki Niteliği 88
ii. Kısmî Hukuk Seçiminin Sınırları 89
c. Zımnî Hukuk Seçimi 90
i. Zımnî hukuk seçiminin kabulü 90
ii. Zımnî irade ile farazî irade arasındaki fark 90
iii. Zımnî hukuk seçiminin göstergeleri 91
6. Yabancılık Unsuru Bulunmayan Sözleşmelerde Yabancı Hukuk Seçimi 92
II. SÖZLEŞMEYE UYGULANACAK HUKUKA İLİŞKİN OBJEKTİF BAĞLAMA KURALI 94
A. HUKUK SEÇİMİ YOKLUĞUNDA SÖZLEŞMEYE UYGULANACAK HUKUK 94
1. Objektif Akit Statüsü Kavramı 94
2. MÖHUK m. 24/4 Uyarınca Objektif Akit Statüsü 94
3. Karşılaştırmalı Hukukta Akit Statüsü 96
a. Roma Konvansiyonunda Sözleşmelere Uygulanacak Hukuk 96
i. Hukuk Seçimi Serbestisi 97
ii. Kısmi Hukuk Seçimi 98
iii. Hukuk Seçiminin Bulunmadığı Durumlarda Uygulanacak Hukuk 99
b. Sözleşmesel Borç İlişkilerine Uygulanacak Hukuka İlişkin Roma I Tüzüğü 101
i. Hukuk Seçimi 102
ii. Hukuk Seçimi Yokluğunda Uygulanacak Hukuk 102
(1) Roma I Tüzüğü’nde Objektif Bağlama Kurallarının Sistemi 102
(2) Karma Sözleşmelerde Sözleşmenin Nitelendirilmesi ve Karakteristik Edim 103
(3) En Sıkı İlişkili Hukuk İlkesinin İşlevi 104
c. İsviçre Milletlerarası Özel Hukuk Hakkında Kanunda Sözleşmelere Uygulanacak Hukuka İlişkin Bağlama Kuralı 105
B. SÖZLEŞMENİN AYRILABİLİR KISIMLARINA FARKLI HUKUKLARIN UYGULANMASI 107
1. Objektif Akit Statüsünün Belirlenmesinde Sözleşmenin Ayrıştırılması (Dépeçage) 107
2. Dépeçage Kavramı ve Sözleşmenin Ayrılabilirliği 108
3. Sübjektif ve Objektif Ayırma 109
a. Sübjektif Ayırma 109
b. Objektif Ayırma 109
4. Objektif Ayırmanın Şartları 111
a. Sözleşmenin Bir Kısmının Geri Kalanından Ayrılabilir Olması 111
b. Objektif Ayırmanın İstisnai Niteliği 112
c. Farklı Hukukların Uygulanmasının Çelişkili Sonuçlara Yol Açmaması 113
5. Objektif Ayırmanın Hukuki Dayanağı 114
a. Roma Konvansiyonu ve Roma I Tüzüğü Çerçevesinde Objektif Ayırma 114
b. Türk Milletlerarası Özel Hukukunda Objektif Ayırma 114
6. Karma Sözleşmelerde Objektif Akit Statüsünün Belirlenmesi ve Objektif Ayırmadan Farkı 115
7. Objektif Ayırmanın Koşulları ve Sınırları 116
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
OBJEKTİF AKİT STATÜSÜNÜN TESPİTİNDE
“EN SIKI İLİŞKİLİ HUKUK”
I. SÖZLEŞMELERE UYGULANACAK HUKUKUN BELİRLENMESİNDE EN SIKI İLİŞKİLİ HUKUK İLKESİ 117
A. KARŞILAŞTIRMALI HUKUKTA BAĞLAMA KURALI OLARAK EN SIKI İLİŞKİLİ HUKUK 118
1. Bağlama Kuralı olarak En Sıkı İlişkili Hukuk İlkesi 118
2. Roma Konvansiyonu m. 4’teki Bağlama Kuralı Olarak En Sıkı İlişkili Hukuk 119
a. En Sıkı İlişkili Hukuk ve Karakteristik Edim Bağlantısı 119
b. Karakteristik Edimin Belirlenmesi 120
c. Karakteristik Edimin Karma Sözleşmeler Bakımından Değerlendirilmesi 121
3. Roma I Tüzüğü m. 4 Bağlamında En Sıkı İlişkili Hukuk 122
B. KAÇINMA KURALI OLARAK EN SIKI İLİŞKİLİ HUKUK 123
1. Kaçınma Kuralının Hukuki Niteliği ve İşlevi 123
2. Roma Konvansiyonu m. 4/5’te Kaçınma Kuralı 125
3. Daha Sıkı İlişkili Hukukun Belirlenmesi ve Kaçınma Kuralının Uygulanması 128
4. Kaçınma Kuralının İşlevi ve Uygulanma Koşulları 130
5. Kaçınma Kuralı ile Tali Objektif Bağlama Kuralı Arasındaki Ayrım 133
II. KARAKTERİSTİK EDİM ÖLÇÜTÜNÜN EN SIKI İLİŞKİLİ HUKUKUN BELİRLENMESİNDEKİ İŞLEVİ 134
A. EN SIKI İLİŞKİYİ SOMUTLAŞTIRMAYA YÖNELİK İLKE “KARAKTERİSTİK EDİM” 134
1. En Sıkı İlişki ile Karakteristik Edim İlkesi Arasındaki Bağlantı 134
2. Karakteristik Edime Bağlı Bağlama Noktalarının Hukuki Niteliği 135
a. Karine Kavramı 135
b. Kanuni Karinelerin Hukuki Niteliği ve Tanımı 136
c. Kanuni Karinelerin Tarihsel Gelişimi ve İspat Hukukundaki Sonuçları 137
d. Kanuni Karine Çeşitleri 139
i. Gerçek Karine 140
ii. Sözde Karine 140
e. Kanuni Karinelerin Dayanağı ve Hukuki İşlevi 141
3. Karakteristik Edime Dayalı Bağlama Kuralının Teknik Anlamda Karineden Ayrılması 142
4. Karakteristik Edim Kuralının İspat Hukuku Bakımından Değerlendirilmesi 143
5. Karakteristik Edim Kuralı ile En Sıkı İlişkili Hukuk İlkesi Arasındaki İlişki 144
B. KARAKTERİSTİK EDİMİN BAĞLAMA KURALI İÇİNDEKİ İŞLEVİ 146
1. Karine ile Gösterge Kural Arasındaki Fark 146
2. MÖHUK m. 24/4’ün Yapısı ve İspat Karinesinden Ayrılması 147
3. Karakteristik Edim Kuralının En Sıkı İlişki İlkesiyle Bağlantısı 148
4. MÖHUK m. 24/4’te Karakteristik Edimin İşlevi 150
5. İspat Yükü ve Hâkimin Uygulanacak Hukuku Re’sen Belirlemesi 151
6. Karakteristik Edim Kuralı ile Daha Sıkı İlişkili Hukukun Belirlenmesi Arasındaki Uygulama İlişkisi 152
a. Karakteristik Edim Ölçütünün Önceliği ve İstisna Hükmünün İşlevi 152
b. Karakteristik Edim Ölçütünün Birincil, Alternatif Bağlantı Noktalarının İkincil Niteliği 153
SONUÇ 155
KAYNAKÇA 161
- Açıklama
ÖNSÖZ III
İÇİNDEKİLER V
KISALTMALAR LİSTESİ XIII
GİRİŞ
I. MİLLETLERARASI KARMA SÖZLEŞME KAVRAMI 1
II. KARMA SÖZLEŞMELERİN TABİ OLDUĞU HÜKÜMLER SORUNU 2
III. MİLLETLERARASI KARMA SÖZLEŞMELERE UYGULANACAK HUKUK SORUNU 3
IV. ÇALIŞMANIN AMACI, KAPSAMI VE ELE ALINIŞ BİÇİMİ 5
A. KONUNUN ÖNEMİ VE ARAŞTIRMA PROBLEMİ 5
B. ÇALIŞMANIN AMACI, KAPSAMI VE YÖNTEMİ 6
BİRİNCİ BÖLÜM
KARMA SÖZLEŞMELERİN HUKUKİ NİTELİĞİ VE
TABİ OLDUKLARI HÜKÜMLERI. TÜRK HUKUKUNDA SÖZLEŞME SERBESTİSİ VE SÖZLEŞME TİPLERİ ARASINDAKİ İLİŞKİ 9
A. SÖZLEŞME SERBESTİSİ VE KANUNİ SÖZLEŞME TİPLERİ 9
1. Türk Borçlar Kanunu’nda Genel ve Özel Hükümler Sistemi 9
2. Sözleşme Özgürlüğü ile Kanuni Sözleşme Tipleri Arasındaki İlişki 10
B. TÜRK HUKUKUNDA İSİMSİZ SÖZLEŞMELERİN GEÇERLİLİĞİ VE HUKUKİ DAYANAĞI 11
1. İsimsiz Sözleşme Kavramı ve Karma Sözleşmelerin Tanımı 11
a. Sözleşme Özgürlüğünün Tarihsel Gelişimi ve Kanuni Tip Sistemi 12
i. Roma Hukukunda Sözleşme Tipleri ve Tip Zorunluluğu 12
ii. Doğal Hukuk Öğretisi ve Sözleşme Özgürlüğünün Gelişimi 13
iii. Sözleşme Tiplerinin Sözleşme Serbestisine Etkisi 13
b. Türk Hukukunda Sözleşme Özgürlüğünün Dayanağı ve Sınırları 14
i. Anayasal Güvence ve Borçlar Hukukundaki Görünümü 14
ii. Sözleşme Özgürlüğünün Kanuni Sınırları 15
iii. Sözleşme Özgürlüğü, Sözleşme Adaleti ve Karma Sözleşmeler 16
2. İsimli ve İsimsiz Sözleşmelerin Ayırtedici Unsurları 16
a. Sözleşmenin Unsurları ve Sözleşme Tipinin Belirlenmesi 17
b. İsimsiz Sözleşmelerin Türleri ve Sui Generis Sözleşmeler 18
c. İsimli ve İsimsiz Sözleşmeler Ayrımının Karma Sözleşmeler Bakımından Önemi 19
3. Kanuni Sözleşme Tiplerine İlişkin Hükümlerin İşlevi 20
C. KARMA SÖZLEŞMELERİN KAVRAMSAL ÇERÇEVESİ VE HUKUKİ NİTELİĞİ 21
1. Karma Sözleşmelerin Tanımı 21
2. Karma Sözleşmelerin Sözleşmeler Hukukundaki Konumu 21
3. Karma Sözleşmenin Özellikleri 24
a. Hukuki İşlemin Tekliği 24
b. Farklı Sözleşme Tiplerine Ait Unsurları İçermesi 25
c. Karma Sözleşmelerin Sınırları 25
4. Karma Sözleşmelere Benzer Sözleşmeler 27
a. Sözleşme Bağlantıları 27
b. Birleşik Sözleşmeler 27
c. Kendine Özgü (Sui Generis) Sözleşmeler 28
d. Farklı Yan Edimli Sözleşmeler 30
i. Kavram, Yan Edim-Ana Edim Ayrımı 30
ii. Hukuki Nitelik ve Uygulanacak Hükümler 31
D. KARMA SÖZLEŞME TÜRÜNE GÖRE UYGULANACAK MADDİ HUKUK HÜKÜMLERİNİN BELİRLENMESİ 33
1. Kombine Sözleşmeler (Tip Bağdaştırma Sözleşmeleri) 33
a. Konuk Kabul Sözleşmeleri 34
b. Uzaktan Eğitim Sözleşmeleri 35
c. Hastaneye Kabul Sözleşmeleri 36
d. Kombine Sözleşmelere Uygulanacak Hükümlerin Belirlenmesi 37
2. Farklı Tipte Karşı Edimli Sözleşme / Çift Tipli Karma Sözleşme 39
a. Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi 39
i. Sözleşmenin Niteliği ve Uygulanacak Hükümlerin Genel Çerçevesi 39
ii. Şekle İlişkin Sorunlar 40
iii. Sözleşmenin Sona Ermesine İlişkin Sorunlar 41
iv. Uygulanacak Hükümlerin Belirlenmesine İlişkin Değerlendirmemiz 42
b. Kapıcılık Sözleşmeleri 44
c. Lojman Tahsisli İş Görme Sözleşmeleri 45
i. Sözleşmenin Hukuki Niteliği 45
ii. Uygulanacak Hükümlerin Belirlenmesi 45
iii. İş İlişkisinin Sona Ermesi ve Konutun Tahliyesi 46
3. Tip Birleşim Sözleşmeleri 48
a. Karma Bağışlamanın Unsurları 48
b. Karma Bağışlamada Uygulanacak Hükümlerin Belirlenmesi 49
II. KARMA SÖZLEŞMELERİN TABİ OLDUĞU HÜKÜMLER 50
A. KANUNİ DÜZENLEMELERİN ROLÜ 50
1. Sözleşme Tiplerinin Kanuni Düzenlemeler Karşısındaki Konumu 50
2. Karşılaştırmalı Hukukta Karma Sözleşmelere Uygulanacak Hükümlerin Belirlenmesi 51
B. KARMA SÖZLEŞMELERİN YORUMLANMASI 52
1. Karma Sözleşmelerin Yorumuna İlişkin Genel Esaslar 52
a. Tarafların Gerçek ve Ortak İradelerinin Dikkate Alınması 52
b. Sistematik Yorum ve Sözleşmenin Bütününün Değerlendirilmesi 54
c. Açıklayıcı Yorum ve Tamamlayıcı Yorum Ayrımı 54
d. Sözleşme Metninin Yorumdaki Önemi 55
e. Sözleşmenin Yorumunda Örf ve Âdetin Önemi 57
C. KARMA SÖZLEŞMELERDE BOŞLUK DOLDURMA 57
1. Karma Sözleşmelerde Sözleşme Boşluğunun Doldurulması ve Uygulanacak Hükümlerin Belirlenmesi 57
a. Sözleşme Boşluğunun Tespiti ve Tamamlanması 57
b. Sözleşme Boşluğunun Doldurulma Yöntemleri 59
c. Karma Sözleşmelerde Boşluk Doldurma ile Uygulanacak Hükümlerin Belirlenmesi Arasındaki İlişki 60
2. Karma Sözleşmelere Uygulanacak Hükümlerin Belirlenmesine İlişkin Teoriler 60
a. Soğurma Teorisi (Absorptionstheorie) 61
b. Kombinasyon Teorisi (Kombinationstheorie) 62
c. Kıyasen Uygulama Teorisi (Analogie) 63
d. Yaratma Teorisi (Kreationstheorie) 64
3. Teorilerin Değerlendirilmesi ve Karma Sözleşmeler Bakımından Uygun Yöntemin Belirlenmesi 65
a. Soğurma, Kombinasyon ve Kıyasen Uygulama Teorilerinin Değerlendirilmesi 65
b. Karma Sözleşmenin Yapısına Göre Uygulanacak Yöntemin Belirlenmesi 66
c. Esnek Yöntem ve Hukuki Güvenlik Arasındaki Denge 67
D. MAHKEME İÇTİHATLARINDA KARMA SÖZLEŞMELERE UYGULANACAK HÜKÜMLERİN BELİRLENMESİ 68
1. Alman Federal Mahkemesi İçtihatları 68
2. İsviçre Federal Mahkemesi İçtihatları 69
3. Yargıtay Uygulaması 71
4. Değerlendirmemiz 73
İKİNCİ BÖLÜM
KANUNLAR İHTİLAFI HUKUKUNDA
SÖZLEŞMEYE UYGULANACAK HUKUKI. TÜRK HUKUKUNDA YABANCILIK UNSURU İÇEREN SÖZLEŞMELERE UYGULANACAK HUKUK 75
A. TÜRK HUKUKUNDA AKİT STATÜSÜNE İLİŞKİN BAĞLAMA KURALI 75
1. MÖHUK m. 24’ün Gelişimi ve Karşılaştırmalı Hukuktaki Kaynakları 75
2. MÖHUK m. 24’ün Sistematiği 76
3. MÖHUK m. 24’ün Hazırlanmasında Karşılaştırmalı Hukukun Etkisi 77
4. Sözleşmeyle En Sıkı İlişkili Hukuk ve Karakteristik Edim 78
5. Hukuk Seçiminin Objektif Bağlama Kuralına Başvurulmasındaki İşlevi 79
6. Objektif Akit Statüsünün Belirlenmesinde Karakteristik Edim ve En Sıkı İlişkili Hukuk 79
B. TÜRK KANUNLAR İHTİLAFI HUKUKUNDA HUKUK SEÇİMİ 80
1. İrade Serbestisinin Milletlerarası Özel Hukuktaki Görünümü 80
2. Kanunlar İhtilafı Hukukunda Taraf Muhtariyetinin Hukuki Temeli ve İşlevi 81
3. Maddi Hukuktaki İrade Muhtariyeti ile Kanunlar İhtilafı Hukukundaki İrade Muhtariyetinin Ayrılması 82
a. İçerik Bakımından Farklılık 82
b. Hukuki İlişkinin Yabancılık Unsuru Taşıması Bakımından Farklılık 83
c. İrade Serbestisinin Sınırları Bakımından Farklar 83
4. Hukuk Seçiminin Mahiyeti 85
a. Seçilen hukuk ile sözleşme arasında irtibat 86
b. Hukuk Seçiminin Zaman Bakımından Etkisi 86
c. Hukuk Seçimi Anlaşmasının Şekil Bakımından Geçerliliği 87
5. MÖHUK m. 24 Çerçevesinde Hukuk Seçimi Türleri 87
a. Açık Hukuk Seçimi 87
b. Kısmî Hukuk Seçimi (Sübjektif Dépéçage) 88
i. Kavram ve Hukuki Niteliği 88
ii. Kısmî Hukuk Seçiminin Sınırları 89
c. Zımnî Hukuk Seçimi 90
i. Zımnî hukuk seçiminin kabulü 90
ii. Zımnî irade ile farazî irade arasındaki fark 90
iii. Zımnî hukuk seçiminin göstergeleri 91
6. Yabancılık Unsuru Bulunmayan Sözleşmelerde Yabancı Hukuk Seçimi 92
II. SÖZLEŞMEYE UYGULANACAK HUKUKA İLİŞKİN OBJEKTİF BAĞLAMA KURALI 94
A. HUKUK SEÇİMİ YOKLUĞUNDA SÖZLEŞMEYE UYGULANACAK HUKUK 94
1. Objektif Akit Statüsü Kavramı 94
2. MÖHUK m. 24/4 Uyarınca Objektif Akit Statüsü 94
3. Karşılaştırmalı Hukukta Akit Statüsü 96
a. Roma Konvansiyonunda Sözleşmelere Uygulanacak Hukuk 96
i. Hukuk Seçimi Serbestisi 97
ii. Kısmi Hukuk Seçimi 98
iii. Hukuk Seçiminin Bulunmadığı Durumlarda Uygulanacak Hukuk 99
b. Sözleşmesel Borç İlişkilerine Uygulanacak Hukuka İlişkin Roma I Tüzüğü 101
i. Hukuk Seçimi 102
ii. Hukuk Seçimi Yokluğunda Uygulanacak Hukuk 102
(1) Roma I Tüzüğü’nde Objektif Bağlama Kurallarının Sistemi 102
(2) Karma Sözleşmelerde Sözleşmenin Nitelendirilmesi ve Karakteristik Edim 103
(3) En Sıkı İlişkili Hukuk İlkesinin İşlevi 104
c. İsviçre Milletlerarası Özel Hukuk Hakkında Kanunda Sözleşmelere Uygulanacak Hukuka İlişkin Bağlama Kuralı 105
B. SÖZLEŞMENİN AYRILABİLİR KISIMLARINA FARKLI HUKUKLARIN UYGULANMASI 107
1. Objektif Akit Statüsünün Belirlenmesinde Sözleşmenin Ayrıştırılması (Dépeçage) 107
2. Dépeçage Kavramı ve Sözleşmenin Ayrılabilirliği 108
3. Sübjektif ve Objektif Ayırma 109
a. Sübjektif Ayırma 109
b. Objektif Ayırma 109
4. Objektif Ayırmanın Şartları 111
a. Sözleşmenin Bir Kısmının Geri Kalanından Ayrılabilir Olması 111
b. Objektif Ayırmanın İstisnai Niteliği 112
c. Farklı Hukukların Uygulanmasının Çelişkili Sonuçlara Yol Açmaması 113
5. Objektif Ayırmanın Hukuki Dayanağı 114
a. Roma Konvansiyonu ve Roma I Tüzüğü Çerçevesinde Objektif Ayırma 114
b. Türk Milletlerarası Özel Hukukunda Objektif Ayırma 114
6. Karma Sözleşmelerde Objektif Akit Statüsünün Belirlenmesi ve Objektif Ayırmadan Farkı 115
7. Objektif Ayırmanın Koşulları ve Sınırları 116
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
OBJEKTİF AKİT STATÜSÜNÜN TESPİTİNDE
“EN SIKI İLİŞKİLİ HUKUK”I. SÖZLEŞMELERE UYGULANACAK HUKUKUN BELİRLENMESİNDE EN SIKI İLİŞKİLİ HUKUK İLKESİ 117
A. KARŞILAŞTIRMALI HUKUKTA BAĞLAMA KURALI OLARAK EN SIKI İLİŞKİLİ HUKUK 118
1. Bağlama Kuralı olarak En Sıkı İlişkili Hukuk İlkesi 118
2. Roma Konvansiyonu m. 4’teki Bağlama Kuralı Olarak En Sıkı İlişkili Hukuk 119
a. En Sıkı İlişkili Hukuk ve Karakteristik Edim Bağlantısı 119
b. Karakteristik Edimin Belirlenmesi 120
c. Karakteristik Edimin Karma Sözleşmeler Bakımından Değerlendirilmesi 121
3. Roma I Tüzüğü m. 4 Bağlamında En Sıkı İlişkili Hukuk 122
B. KAÇINMA KURALI OLARAK EN SIKI İLİŞKİLİ HUKUK 123
1. Kaçınma Kuralının Hukuki Niteliği ve İşlevi 123
2. Roma Konvansiyonu m. 4/5’te Kaçınma Kuralı 125
3. Daha Sıkı İlişkili Hukukun Belirlenmesi ve Kaçınma Kuralının Uygulanması 128
4. Kaçınma Kuralının İşlevi ve Uygulanma Koşulları 130
5. Kaçınma Kuralı ile Tali Objektif Bağlama Kuralı Arasındaki Ayrım 133
II. KARAKTERİSTİK EDİM ÖLÇÜTÜNÜN EN SIKI İLİŞKİLİ HUKUKUN BELİRLENMESİNDEKİ İŞLEVİ 134
A. EN SIKI İLİŞKİYİ SOMUTLAŞTIRMAYA YÖNELİK İLKE “KARAKTERİSTİK EDİM” 134
1. En Sıkı İlişki ile Karakteristik Edim İlkesi Arasındaki Bağlantı 134
2. Karakteristik Edime Bağlı Bağlama Noktalarının Hukuki Niteliği 135
a. Karine Kavramı 135
b. Kanuni Karinelerin Hukuki Niteliği ve Tanımı 136
c. Kanuni Karinelerin Tarihsel Gelişimi ve İspat Hukukundaki Sonuçları 137
d. Kanuni Karine Çeşitleri 139
i. Gerçek Karine 140
ii. Sözde Karine 140
e. Kanuni Karinelerin Dayanağı ve Hukuki İşlevi 141
3. Karakteristik Edime Dayalı Bağlama Kuralının Teknik Anlamda Karineden Ayrılması 142
4. Karakteristik Edim Kuralının İspat Hukuku Bakımından Değerlendirilmesi 143
5. Karakteristik Edim Kuralı ile En Sıkı İlişkili Hukuk İlkesi Arasındaki İlişki 144
B. KARAKTERİSTİK EDİMİN BAĞLAMA KURALI İÇİNDEKİ İŞLEVİ 146
1. Karine ile Gösterge Kural Arasındaki Fark 146
2. MÖHUK m. 24/4’ün Yapısı ve İspat Karinesinden Ayrılması 147
3. Karakteristik Edim Kuralının En Sıkı İlişki İlkesiyle Bağlantısı 148
4. MÖHUK m. 24/4’te Karakteristik Edimin İşlevi 150
5. İspat Yükü ve Hâkimin Uygulanacak Hukuku Re’sen Belirlemesi 151
6. Karakteristik Edim Kuralı ile Daha Sıkı İlişkili Hukukun Belirlenmesi Arasındaki Uygulama İlişkisi 152
a. Karakteristik Edim Ölçütünün Önceliği ve İstisna Hükmünün İşlevi 152
b. Karakteristik Edim Ölçütünün Birincil, Alternatif Bağlantı Noktalarının İkincil Niteliği 153
SONUÇ 155
KAYNAKÇA 161
DOI:doi.org/10.64161/filiz.9786255007551Stok Kodu:9786255007551Boyut:16 x 23Sayfa Sayısı:191Kapak Türü:Karton KapakKağıt Türü:1. Hamur
- Yorumlar
- Yorum yazBu kitabı henüz kimse eleştirmemiş.

