SUNUŞ III
ÖNSÖZ V
İÇİNDEKİLER VII
KISALTMALAR LİSTESİ XVII
GİRİŞ 1
BİRİNCİ BÖLÜM
ÖLÜME BAĞLI TASARRUFLARDA KOŞUL
I. GENEL OLARAK KOŞUL 5
A. Geniş Anlamda Koşul 5
B. Dar Anlamda Koşul 7
II. ÖLÜME BAĞLI TASARRUFUN BAĞLANDIĞI KOŞUL 9
A. Tarihsel Gelişimi 9
B. Genel Olarak Esasları 13
1. Tanımı ve Düzenlenmesi 13
2. Amacı, Konusu ve Yasak İşlemler 17
3. Unsurları 20
a. Belirsizliği 20
(1) Genel Olarak 20
(2) Vasiyetnamenin ve Miras Sözleşmesinin Farklı Değerlendirilmesinin Gerekip Gerekmediği Meselesi 24
b. Gelecekle İlişkili Olması 27
4. Hukuki Niteliği 28
C. Benzer Kavramlardan Ayırt Edilmesi 29
1. Vadeden Ayrılması 30
2. Kanuni Koşuldan Ayrılması 31
3. Önolgudan Ayrılması 34
4. Yüklemeden Ayrılması 35
III. KOŞULUN TÜRLERİ 35
A. Hukuki İşlemlerde Oluşturduğu Etkiye Göre: Geciktirici Koşul, Bozucu Koşul 35
1. Genel Olarak 35
2. Miras Hukuku Bakımından 37
a. Geciktirici Koşul 37
b. Bozucu Koşul 40
B. Koşulun Konusunu Oluşturan Olgunun İçeriğine Göre 42
1. Olumlu ve Olumsuz Koşullar 42
2. İradi, Tesadüfi ve Karma Koşullar 43
a. Genel Olarak 43
b. Miras Hukuku Bakımından 44
(1) İradi Koşullar 44
(2) Tesadüfi Koşullar 48
IV. KOŞULUN GERÇEKLEŞMESİNE İLİŞKİN TARTIŞMALI MESELELER 50
A. Koşula Bağlanan Ölüme Bağlı Tasarrufların Hukuki Sonuçlarını Doğurması 50
1. Geciktirici Koşullarda 50
2. Bozucu Koşullarda 54
B. Koşulun veya Askı Döneminin Süresi (Zamansal Sınır) 54
C. Koşulun Gerçekleşmesi veya Gerçekleşmiş Sayılması 55
1. Koşulun Gerçekleşmesi 55
2. Koşulun Gerçekleşmiş Sayılması (TBK m. 175) 56
D. Koşulun “Yerine Getirilmesi” 61
V. DEĞİŞEN DURUMLAR KARŞISINDA KOŞULUN DURUMU (KOŞULUN UYARLANMASI) 61
VI. KOŞULUN İÇERİK BAKIMINDAN SINIRLARI 62
A. Hukuka veya Ahlaka Aykırı Koşullar 62
1. Genel Olarak 62
2. Koşulların Ahlaka Uygunluğunun, Yüklemeden Farklı Kriterlerle Değerlendirilmesi Meselesi 63
B. Anlamsız veya Başkalarını Rahatsız Edici Koşullar 66
C. İmkânsız Koşullar 67
D. Özel Bazı Koşullar 68
1. Evliliğe İlişkin Koşullar 68
a. Türk Hukukunda 69
b. İsviçre Hukukunda 74
c. Alman Hukukunda 76
2. Ceza Kaydı (Mirastan Yoksun Bırakma Kaydı) 78
3. Çıkar Kaydı (Çıkarcı Kayıt) 84
4. Sağ Kalmama Koşulu 85
İKİNCİ BÖLÜM
ÖLÜME BAĞLI TASARRUFLARDA YÜKLEME
I. YÜKLEME KAVRAMI 87
A. Hukuki Yükümlülük Anlamında Yükleme 87
B. Dar ve Teknik Anlamda Yükleme 89
II. ÖLÜME BAĞLI TASARRUF OLARAK YÜKLEME 97
A. Tarihsel Gelişimi 97
1. Roma Hukukunda 97
2. Fransız Hukukunda 98
3. Avusturya Hukukunda 99
4. İsviçre Hukukunda 100
5. Alman Hukukunda 101
6. Türk Hukukunda 102
B. Genel Esasları 103
1. Tanımı ve Hukuki Niteliği 103
2. Konusu 103
C. Özellikleri 105
1. Alacak Hakkı Kazandırmaması 105
2. Belirli Bir Amacın Gerçekleşmesine Yönelik Olması 106
3. Bünyesinde Bir Mecburiyetin Bulunması 107
D. Türleri 107
1. Seçimlik Yükleme 108
2. İkameli Yükleme 110
a. Yedek Lehtarlı (Alelade İkameli) Yükleme 110
b. Art Lehtarlı (Fevkalade İkameli) Yükleme 111
3. Alt Yükleme 112
4. Bağlı-Bağlı Olmayan Yükleme 115
a. Şekli Anlamda Bağlılık 115
b. Maddi Anlamda Bağlılık 115
(1) Yükümlünün Kişiliğine Bağlılık Yönünden 116
(2) Tereke Değerine Bağlılık Yönünden 116
(3) Bir Başka Maddi Anlamda Ölüme Bağlı Tasarrufa Bağlılık Yönünden 117
E. Yükleme ile İlişkili Kişiler 119
1. Yükümlü Kişi 119
2. Yararlanan Kişi 120
3. İlgili Kişi 123
III. YÜKLEMENİN BENZER KAVRAMLARDAN VE HUKUKİ İŞLEMLERDEN AYIRT EDİLMESİ 123
A. Vasiyetten Ayrılması 123
1. Genel Olarak 123
2. Yararlanan Kişinin Varlığı Bakımından 125
a. Genel Olarak 125
b. Vasiyetin Yüklemeye Tahvili 125
3. Yararlanan Kişinin Belirliliği Bakımından 129
a. Genel Olarak 129
b. Vasiyet ve Yükleme Özelinde Maddi Anlamda Münhasıran Şahsa Bağlılık Kuralı 130
4. Bağlı Tasarrufun İçeriği Bakımından 134
B. Öğüt, Tavsiye ve Ricadan Ayrılması 136
C. Koşuldan Ayrılması 138
D. Alt Vasiyetten Ayrılması 141
E. Paylaşma Kuralından Ayrılması 142
F. Vakıf Kurmadan Ayrılması 148
G. Yüklemeli Bağışlamadan Ayrılması 153
H. Hukuki Sebepten Ayrılması 154
İ. Vekalet Sözleşmesinden ve Üçüncü Kişi Yararına Sözleşmeden Ayrılması 155
IV. YÜKLEMENİN İÇERİK BAKIMINDAN SINIRLARI 156
A. Hukuka veya Ahlaka Aykırı Yüklemeler 157
1. Genel Olarak Hukuka veya Ahlaka Aykırı İçerik 158
a. Borçlar Hukukunda 160
(1) Hukuka Aykırılık 160
i. Genel Olarak 160
ii. Emredici Hukuk Kurallarına Aykırılık 161
iii. Kamu Düzenine Aykırılık 164
iv. Kişilik Hakkına Aykırılık 169
(2) Ahlaka Aykırılık 170
b. Miras Hukukunda 175
(1) Hukuka Aykırılık 175
(2) Ahlaka Aykırılık 176
2. Hukuka veya Ahlaka Aykırı Amaç veya Saik 178
a. Amacın Hukuka veya Ahlaka Aykırı Olması 179
b. Saikin Hukuka veya Ahlaka Aykırı Olması 180
3. Sıkça Karşılaşılan Hukuka veya Ahlaka Aykırı Yüklemeler 182
a. Temlik Yasağı 182
b. Kişinin Özgürlüğünün Sınırlandırılması 185
(1) Hukuka veya Ahlaka Aykırılık 185
(2) Kabul Edilebilir Bir Nedeninin Olmasının veya Mirasbırakanın İyi Niyetinin Etkisi 190
c. Sır Saklama (Gizlilik) Yükümlülüğü 194
B. Anlamsız veya Başkalarını Rahatsız Edici Yüklemeler 196
1. Anlamsız Yüklemeler 196
a. Kapsamı ve Belirlenmesi 196
b. Şaka Beyanından ve Ayırt Etme Gücünün Yoksunluğundan Ayrılması 200
2. Başkalarını Rahatsız Edici Yüklemeler 205
a. Belirleyici Kriter Olarak Özellikleri 205
(1) Başkalarını Rahatsız Etmesi 205
(2) Hiç Kimse Lehine Menfaat Sağlamaması Meselesi 207
(3) Mirasbırakanın Saikinin Değerlendirilmemesi Meselesi 209
(4) Rahatsız Ediciliğin Süresi ve Yoğunluğu 211
b. Hukuka Aykırılıktan Ayrılması 211
C. İmkânsız Yüklemeler 213
1. Yüklemenin İçerek Sınırı Olarak Başlangıçtaki Objektif İmkânsızlık 213
a. Genel Olarak 213
b. Mirasbırakanın İmkânsızlığı Bilmesi 214
c. Fiili ve Hukuki İmkânsızlık Tartışması 214
2. İçerik Sınırı Dışında Kalan İmkânsızlık Halleri 216
V. DEĞİŞEN DURUMLAR KARŞISINDA YÜKLEMENİN DURUMU (YÜKLEMENİN UYARLANMASI) 218
A. Genel Olarak 218
B. Sözleşmenin Uyarlanmasına İlişkin Temel Esaslar 219
1. Genel Olarak 219
2. Sözleşmenin Uyarlanmasına İlişkin Teoriler 220
a. Clausula Rebus Sic Stantibus Teorisi 220
b. Emprevizyon Teorisi 222
c. Frustration Teorisi 223
d. İşlem Temelinin Çökmesi 225
3. Uygulama Şartları 230
a. Öngörülemeyen ve Öngörülmesi Beklenemeyen Yeni Olağanüstü Bir Durumun Varlığı 233
b. Olağanüstü Yeni Durumun İşlemin Temelini Oluşturan Hususlarda Önemli Değişiklik Yaratması: Edimler Arasındaki Dengenin Bozulması, Aşırı İfa Güçlüğü, Amacın Boşa Çıkması 235
(1) Edimler Arasındaki Dengenin Bozulması 236
(2) Aşırı İfa Güçlüğü 237
(3) Sözleşme ile İzlenen Amacın Ortadan Kalkması 238
c. Borçludan Kaynaklanmaması ve Borcun İfa Edilmemiş Olması 239
d. Diğer Hükümler 241
C. Ölüme Bağlı Tasarrufların Uyarlanması 244
1. Genel Olarak 244
a. Miras Sözleşmelerinde 245
b. Vasiyetnamelerde 248
2. Yüklemelerde Uyarlama 253
a. Genel Olarak 253
b. Yüklemenin Uyarlanmasına Elverişli Haller 256
(1) Kişisel veya Ekonomik Koşullardaki Değişiklikler 257
(2) Kanun Değişiklikleri 259
(3) Yaşam Koşullarındaki Değişiklikler 261
VI. YÜKLEMEDE İRADE SAKATLIĞI 262
A. Mirasbırakanın İradesinin Sakatlığı Bakımından 263
B. Yükleme Yükümlüsünün İradesinin Sakatlığı Bakımından: Özellikle Mirasın Kabulünde Sakatlık 271
VII. YÜKLEMENİN YERİNE GETİRİLMESİ 277
A. Yüklemenin Muaccel Olması ve Zamansal Sınırı 278
1. Muaccel Olması 278
2. Zamansal Sınırı 281
B. Usul Hukukuna İlişkin Hususlar 284
1. Davanın Türü 284
2. Davacılar 286
3. Davalılar 292
4. Görevli ve Yetkili Mahkeme 293
5. Dava Açma Süresi 294
C. Yüklemenin Yerine Getirilmemesi 296
D. Yüklemenin Yerine Getirilmesi Kararının İnfazı 298
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
ÖLÜME BAĞLI TASARRUFLARDA KOŞUL VE
YÜKLEMENİN GEÇERSİZLİĞİ
I. GENEL OLARAK 301
II. HUKUKA VEYA AHLAKA AYKIRI KOŞULLARIN VE YÜKLEMELERİN HUKUKİ SONUCU 303
A. Hukuka veya Ahlaka Aykırı Koşul ve Yüklemelerin Tasarrufa Etkisi 303
1. Tasarrufun Geçersizliği 304
a. Geçersizliğin Türü 304
(1) Türk ve İsviçre Hukukunda 304
(2) Alman Hukukunda 307
b. Geçersizliğin Kapsamı 309
2. Mirasbırakanın İradesinin Etkisi 311
a. Koşul ve Yüklemeler Bakımından Genel Değerlendirme 311
(1) Türk ve İsviçre Hukukunda 311
(2) Alman Hukukunda 314
b. Koşullara Özgü Özel Değerlendirme 315
3. Kısmen (Kısmî) Geçersizlik 319
a. Genel Olarak 319
b. Koşul ve Yükleme ile Bunlara Bağlı Kazandırmanın Kısmen İptali (Kısmi İptali) 322
B. Hukuka veya Ahlaka Aykırılığın Tespitinde Dikkate Alınacak Zaman 326
1. Türk ve İsviçre Hukukunda 326
2. Alman Hukukunda 327
III. ANLAMSIZ VEYA BAŞKALARINI RAHATSIZ EDİCİ KOŞULLARIN VE YÜKLEMELERİN HUKUKİ SONUCU 331
A. Anlamsız veya Başkalarını Rahatsız Edici Koşul ve Yüklemelerin Tasarrufa Etkisi 331
B. Mirasbırakanın İradesinin Dikkate Alınıp Alınmayacağı Meselesi 333
IV. İMKÂNSIZ KOŞULLARIN VE YÜKLEMELERİN HUKUKİ SONUCU 335
A. İmkânsız Koşulların Tasarruf Etkisi 335
B. İmkânsız Yüklemelerin Tasarrufa Etkisi 338
1. Bağlı Olmayan Yükleme Bakımından 339
2. Bağlı Yükleme Bakımından 339
a. Kural Olarak Mirasbırakanın İradesi 339
b. Farazi İradenin Tespit Edilemediği Haller 341
V. YÜKÜMLÜ KİŞİNİN KUSURUNDAN KAYNAKLANAN İMKÂNSIZLIK VE İFA ETMEME HALLERİNDE TALEP HAKKININ DOĞMASI 345
A. Genel Olarak 345
B. Maddi Tazminat Bakımından 347
1. Sözleşme Sorumluluğu Hükümlerine Dayanarak 347
2. Haksız Fiil Sorumluluğu Hükümlerine Dayanarak 349
C. Sebepsiz Zenginleşme Bakımından 353
1. Türk-İsviçre Hukukunda 353
2. Alman Hukukunda 360
3. Avusturya Hukukunda 361
D. Diğer Sorumluluk Halleri Bakımından 362
1. Güven Sorumluluğu Kapsamında 362
2. Kişilik Hakkının İhlali Kapsamında 367
VI. SAKLI PAYI İHLAL EDEN VE/VEYA VASİYETİN DEĞERİNİ AŞAN KOŞUL VE YÜKLEMELERİN HUKUKİ SONUCU 368
A. Genel Olarak 368
B. Yüklemelerin Tenkisi 369
1. Saklı Payı Olan Mirasçılar Bakımından 369
a. Türk ve İsviçre Hukukunda 369
b. Alman Hukukunda 372
2. Saklı Payı Olmayan Mirasçılar Bakımından 374
a. Öğretideki Durum 374
b. Görüşümüz 377
C. Hukuka Aykırı Yüklemelere İlişkin Hükmün (TMK m. 515/ f. 2) Uygulanması Mümkün müdür? 381
SONUÇ 383
KAYNAKÇA 397
- Açıklama
SUNUŞ III
ÖNSÖZ V
İÇİNDEKİLER VII
KISALTMALAR LİSTESİ XVII
GİRİŞ 1
BİRİNCİ BÖLÜM
ÖLÜME BAĞLI TASARRUFLARDA KOŞUL
I. GENEL OLARAK KOŞUL 5
A. Geniş Anlamda Koşul 5
B. Dar Anlamda Koşul 7
II. ÖLÜME BAĞLI TASARRUFUN BAĞLANDIĞI KOŞUL 9
A. Tarihsel Gelişimi 9
B. Genel Olarak Esasları 13
1. Tanımı ve Düzenlenmesi 13
2. Amacı, Konusu ve Yasak İşlemler 17
3. Unsurları 20
a. Belirsizliği 20
(1) Genel Olarak 20
(2) Vasiyetnamenin ve Miras Sözleşmesinin Farklı Değerlendirilmesinin Gerekip Gerekmediği Meselesi 24
b. Gelecekle İlişkili Olması 27
4. Hukuki Niteliği 28
C. Benzer Kavramlardan Ayırt Edilmesi 29
1. Vadeden Ayrılması 30
2. Kanuni Koşuldan Ayrılması 31
3. Önolgudan Ayrılması 34
4. Yüklemeden Ayrılması 35
III. KOŞULUN TÜRLERİ 35
A. Hukuki İşlemlerde Oluşturduğu Etkiye Göre: Geciktirici Koşul, Bozucu Koşul 35
1. Genel Olarak 35
2. Miras Hukuku Bakımından 37
a. Geciktirici Koşul 37
b. Bozucu Koşul 40
B. Koşulun Konusunu Oluşturan Olgunun İçeriğine Göre 42
1. Olumlu ve Olumsuz Koşullar 42
2. İradi, Tesadüfi ve Karma Koşullar 43
a. Genel Olarak 43
b. Miras Hukuku Bakımından 44
(1) İradi Koşullar 44
(2) Tesadüfi Koşullar 48
IV. KOŞULUN GERÇEKLEŞMESİNE İLİŞKİN TARTIŞMALI MESELELER 50
A. Koşula Bağlanan Ölüme Bağlı Tasarrufların Hukuki Sonuçlarını Doğurması 50
1. Geciktirici Koşullarda 50
2. Bozucu Koşullarda 54
B. Koşulun veya Askı Döneminin Süresi (Zamansal Sınır) 54
C. Koşulun Gerçekleşmesi veya Gerçekleşmiş Sayılması 55
1. Koşulun Gerçekleşmesi 55
2. Koşulun Gerçekleşmiş Sayılması (TBK m. 175) 56
D. Koşulun “Yerine Getirilmesi” 61
V. DEĞİŞEN DURUMLAR KARŞISINDA KOŞULUN DURUMU (KOŞULUN UYARLANMASI) 61
VI. KOŞULUN İÇERİK BAKIMINDAN SINIRLARI 62
A. Hukuka veya Ahlaka Aykırı Koşullar 62
1. Genel Olarak 62
2. Koşulların Ahlaka Uygunluğunun, Yüklemeden Farklı Kriterlerle Değerlendirilmesi Meselesi 63
B. Anlamsız veya Başkalarını Rahatsız Edici Koşullar 66
C. İmkânsız Koşullar 67
D. Özel Bazı Koşullar 68
1. Evliliğe İlişkin Koşullar 68
a. Türk Hukukunda 69
b. İsviçre Hukukunda 74
c. Alman Hukukunda 76
2. Ceza Kaydı (Mirastan Yoksun Bırakma Kaydı) 78
3. Çıkar Kaydı (Çıkarcı Kayıt) 84
4. Sağ Kalmama Koşulu 85
İKİNCİ BÖLÜM
ÖLÜME BAĞLI TASARRUFLARDA YÜKLEME
I. YÜKLEME KAVRAMI 87
A. Hukuki Yükümlülük Anlamında Yükleme 87
B. Dar ve Teknik Anlamda Yükleme 89
II. ÖLÜME BAĞLI TASARRUF OLARAK YÜKLEME 97
A. Tarihsel Gelişimi 97
1. Roma Hukukunda 97
2. Fransız Hukukunda 98
3. Avusturya Hukukunda 99
4. İsviçre Hukukunda 100
5. Alman Hukukunda 101
6. Türk Hukukunda 102
B. Genel Esasları 103
1. Tanımı ve Hukuki Niteliği 103
2. Konusu 103
C. Özellikleri 105
1. Alacak Hakkı Kazandırmaması 105
2. Belirli Bir Amacın Gerçekleşmesine Yönelik Olması 106
3. Bünyesinde Bir Mecburiyetin Bulunması 107
D. Türleri 107
1. Seçimlik Yükleme 108
2. İkameli Yükleme 110
a. Yedek Lehtarlı (Alelade İkameli) Yükleme 110
b. Art Lehtarlı (Fevkalade İkameli) Yükleme 111
3. Alt Yükleme 112
4. Bağlı-Bağlı Olmayan Yükleme 115
a. Şekli Anlamda Bağlılık 115
b. Maddi Anlamda Bağlılık 115
(1) Yükümlünün Kişiliğine Bağlılık Yönünden 116
(2) Tereke Değerine Bağlılık Yönünden 116
(3) Bir Başka Maddi Anlamda Ölüme Bağlı Tasarrufa Bağlılık Yönünden 117
E. Yükleme ile İlişkili Kişiler 119
1. Yükümlü Kişi 119
2. Yararlanan Kişi 120
3. İlgili Kişi 123
III. YÜKLEMENİN BENZER KAVRAMLARDAN VE HUKUKİ İŞLEMLERDEN AYIRT EDİLMESİ 123
A. Vasiyetten Ayrılması 123
1. Genel Olarak 123
2. Yararlanan Kişinin Varlığı Bakımından 125
a. Genel Olarak 125
b. Vasiyetin Yüklemeye Tahvili 125
3. Yararlanan Kişinin Belirliliği Bakımından 129
a. Genel Olarak 129
b. Vasiyet ve Yükleme Özelinde Maddi Anlamda Münhasıran Şahsa Bağlılık Kuralı 130
4. Bağlı Tasarrufun İçeriği Bakımından 134
B. Öğüt, Tavsiye ve Ricadan Ayrılması 136
C. Koşuldan Ayrılması 138
D. Alt Vasiyetten Ayrılması 141
E. Paylaşma Kuralından Ayrılması 142
F. Vakıf Kurmadan Ayrılması 148
G. Yüklemeli Bağışlamadan Ayrılması 153
H. Hukuki Sebepten Ayrılması 154
İ. Vekalet Sözleşmesinden ve Üçüncü Kişi Yararına Sözleşmeden Ayrılması 155
IV. YÜKLEMENİN İÇERİK BAKIMINDAN SINIRLARI 156
A. Hukuka veya Ahlaka Aykırı Yüklemeler 157
1. Genel Olarak Hukuka veya Ahlaka Aykırı İçerik 158
a. Borçlar Hukukunda 160
(1) Hukuka Aykırılık 160
i. Genel Olarak 160
ii. Emredici Hukuk Kurallarına Aykırılık 161
iii. Kamu Düzenine Aykırılık 164
iv. Kişilik Hakkına Aykırılık 169
(2) Ahlaka Aykırılık 170
b. Miras Hukukunda 175
(1) Hukuka Aykırılık 175
(2) Ahlaka Aykırılık 176
2. Hukuka veya Ahlaka Aykırı Amaç veya Saik 178
a. Amacın Hukuka veya Ahlaka Aykırı Olması 179
b. Saikin Hukuka veya Ahlaka Aykırı Olması 180
3. Sıkça Karşılaşılan Hukuka veya Ahlaka Aykırı Yüklemeler 182
a. Temlik Yasağı 182
b. Kişinin Özgürlüğünün Sınırlandırılması 185
(1) Hukuka veya Ahlaka Aykırılık 185
(2) Kabul Edilebilir Bir Nedeninin Olmasının veya Mirasbırakanın İyi Niyetinin Etkisi 190
c. Sır Saklama (Gizlilik) Yükümlülüğü 194
B. Anlamsız veya Başkalarını Rahatsız Edici Yüklemeler 196
1. Anlamsız Yüklemeler 196
a. Kapsamı ve Belirlenmesi 196
b. Şaka Beyanından ve Ayırt Etme Gücünün Yoksunluğundan Ayrılması 200
2. Başkalarını Rahatsız Edici Yüklemeler 205
a. Belirleyici Kriter Olarak Özellikleri 205
(1) Başkalarını Rahatsız Etmesi 205
(2) Hiç Kimse Lehine Menfaat Sağlamaması Meselesi 207
(3) Mirasbırakanın Saikinin Değerlendirilmemesi Meselesi 209
(4) Rahatsız Ediciliğin Süresi ve Yoğunluğu 211
b. Hukuka Aykırılıktan Ayrılması 211
C. İmkânsız Yüklemeler 213
1. Yüklemenin İçerek Sınırı Olarak Başlangıçtaki Objektif İmkânsızlık 213
a. Genel Olarak 213
b. Mirasbırakanın İmkânsızlığı Bilmesi 214
c. Fiili ve Hukuki İmkânsızlık Tartışması 214
2. İçerik Sınırı Dışında Kalan İmkânsızlık Halleri 216
V. DEĞİŞEN DURUMLAR KARŞISINDA YÜKLEMENİN DURUMU (YÜKLEMENİN UYARLANMASI) 218
A. Genel Olarak 218
B. Sözleşmenin Uyarlanmasına İlişkin Temel Esaslar 219
1. Genel Olarak 219
2. Sözleşmenin Uyarlanmasına İlişkin Teoriler 220
a. Clausula Rebus Sic Stantibus Teorisi 220
b. Emprevizyon Teorisi 222
c. Frustration Teorisi 223
d. İşlem Temelinin Çökmesi 225
3. Uygulama Şartları 230
a. Öngörülemeyen ve Öngörülmesi Beklenemeyen Yeni Olağanüstü Bir Durumun Varlığı 233
b. Olağanüstü Yeni Durumun İşlemin Temelini Oluşturan Hususlarda Önemli Değişiklik Yaratması: Edimler Arasındaki Dengenin Bozulması, Aşırı İfa Güçlüğü, Amacın Boşa Çıkması 235
(1) Edimler Arasındaki Dengenin Bozulması 236
(2) Aşırı İfa Güçlüğü 237
(3) Sözleşme ile İzlenen Amacın Ortadan Kalkması 238
c. Borçludan Kaynaklanmaması ve Borcun İfa Edilmemiş Olması 239
d. Diğer Hükümler 241
C. Ölüme Bağlı Tasarrufların Uyarlanması 244
1. Genel Olarak 244
a. Miras Sözleşmelerinde 245
b. Vasiyetnamelerde 248
2. Yüklemelerde Uyarlama 253
a. Genel Olarak 253
b. Yüklemenin Uyarlanmasına Elverişli Haller 256
(1) Kişisel veya Ekonomik Koşullardaki Değişiklikler 257
(2) Kanun Değişiklikleri 259
(3) Yaşam Koşullarındaki Değişiklikler 261
VI. YÜKLEMEDE İRADE SAKATLIĞI 262
A. Mirasbırakanın İradesinin Sakatlığı Bakımından 263
B. Yükleme Yükümlüsünün İradesinin Sakatlığı Bakımından: Özellikle Mirasın Kabulünde Sakatlık 271
VII. YÜKLEMENİN YERİNE GETİRİLMESİ 277
A. Yüklemenin Muaccel Olması ve Zamansal Sınırı 278
1. Muaccel Olması 278
2. Zamansal Sınırı 281
B. Usul Hukukuna İlişkin Hususlar 284
1. Davanın Türü 284
2. Davacılar 286
3. Davalılar 292
4. Görevli ve Yetkili Mahkeme 293
5. Dava Açma Süresi 294
C. Yüklemenin Yerine Getirilmemesi 296
D. Yüklemenin Yerine Getirilmesi Kararının İnfazı 298
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
ÖLÜME BAĞLI TASARRUFLARDA KOŞUL VE
YÜKLEMENİN GEÇERSİZLİĞİI. GENEL OLARAK 301
II. HUKUKA VEYA AHLAKA AYKIRI KOŞULLARIN VE YÜKLEMELERİN HUKUKİ SONUCU 303
A. Hukuka veya Ahlaka Aykırı Koşul ve Yüklemelerin Tasarrufa Etkisi 303
1. Tasarrufun Geçersizliği 304
a. Geçersizliğin Türü 304
(1) Türk ve İsviçre Hukukunda 304
(2) Alman Hukukunda 307
b. Geçersizliğin Kapsamı 309
2. Mirasbırakanın İradesinin Etkisi 311
a. Koşul ve Yüklemeler Bakımından Genel Değerlendirme 311
(1) Türk ve İsviçre Hukukunda 311
(2) Alman Hukukunda 314
b. Koşullara Özgü Özel Değerlendirme 315
3. Kısmen (Kısmî) Geçersizlik 319
a. Genel Olarak 319
b. Koşul ve Yükleme ile Bunlara Bağlı Kazandırmanın Kısmen İptali (Kısmi İptali) 322
B. Hukuka veya Ahlaka Aykırılığın Tespitinde Dikkate Alınacak Zaman 326
1. Türk ve İsviçre Hukukunda 326
2. Alman Hukukunda 327
III. ANLAMSIZ VEYA BAŞKALARINI RAHATSIZ EDİCİ KOŞULLARIN VE YÜKLEMELERİN HUKUKİ SONUCU 331
A. Anlamsız veya Başkalarını Rahatsız Edici Koşul ve Yüklemelerin Tasarrufa Etkisi 331
B. Mirasbırakanın İradesinin Dikkate Alınıp Alınmayacağı Meselesi 333
IV. İMKÂNSIZ KOŞULLARIN VE YÜKLEMELERİN HUKUKİ SONUCU 335
A. İmkânsız Koşulların Tasarruf Etkisi 335
B. İmkânsız Yüklemelerin Tasarrufa Etkisi 338
1. Bağlı Olmayan Yükleme Bakımından 339
2. Bağlı Yükleme Bakımından 339
a. Kural Olarak Mirasbırakanın İradesi 339
b. Farazi İradenin Tespit Edilemediği Haller 341
V. YÜKÜMLÜ KİŞİNİN KUSURUNDAN KAYNAKLANAN İMKÂNSIZLIK VE İFA ETMEME HALLERİNDE TALEP HAKKININ DOĞMASI 345
A. Genel Olarak 345
B. Maddi Tazminat Bakımından 347
1. Sözleşme Sorumluluğu Hükümlerine Dayanarak 347
2. Haksız Fiil Sorumluluğu Hükümlerine Dayanarak 349
C. Sebepsiz Zenginleşme Bakımından 353
1. Türk-İsviçre Hukukunda 353
2. Alman Hukukunda 360
3. Avusturya Hukukunda 361
D. Diğer Sorumluluk Halleri Bakımından 362
1. Güven Sorumluluğu Kapsamında 362
2. Kişilik Hakkının İhlali Kapsamında 367
VI. SAKLI PAYI İHLAL EDEN VE/VEYA VASİYETİN DEĞERİNİ AŞAN KOŞUL VE YÜKLEMELERİN HUKUKİ SONUCU 368
A. Genel Olarak 368
B. Yüklemelerin Tenkisi 369
1. Saklı Payı Olan Mirasçılar Bakımından 369
a. Türk ve İsviçre Hukukunda 369
b. Alman Hukukunda 372
2. Saklı Payı Olmayan Mirasçılar Bakımından 374
a. Öğretideki Durum 374
b. Görüşümüz 377
C. Hukuka Aykırı Yüklemelere İlişkin Hükmün (TMK m. 515/ f. 2) Uygulanması Mümkün müdür? 381
SONUÇ 383
KAYNAKÇA 397
DOI:doi.org/10.64161/filiz.9786258585971Stok Kodu:9786258585971Boyut:16 x 23Sayfa Sayısı:449Basım Yeri:istanbulBaskı:1Basım Tarihi:2026 09Kapak Türü:Karton KapakKağıt Türü:1. Hamur
- Yorumlar
- Yorum yazBu kitabı henüz kimse eleştirmemiş.

